Het antwoord op die vraag heeft alles te maken met de concentratie opgeloste mineralen in het lokale water.
Wat is hard water eigenlijk?
Laten we dit bekijken aan de hand van de regenwatercyclus.
Water valt als regen uit de wolken op de aarde. Dit water bevat geen opgeloste mineralen, dus wetenschappers noemen dit 'zacht'. Wanneer het op de grond landt, sijpelt het door de bodem en de onderliggende gesteenten. Als de rotsen poreus zijn, zoals kalksteen of krijt, neemt het water tijdens zijn reis mineralen op. Magnesium- en calciumverbindingen zijn hierbij het meest algemeen. Als het water uiteindelijk een hoog mineraalgehalte heeft, noemen we het 'hard water'.
Water wordt verzameld in ondergrondse watervoerende lagen (aquifers), waar waterleveranciers het oppompen en naar onze huizen leiden. Je zou kunnen zeggen dat hard water uit ondergrondse, poreuze gesteentelagen komt, terwijl zacht water afkomstig is uit oppervlaktewaterreservoirs. De mate van waterhardheid waar je mee te maken krijgt, hangt volledig af van de geologie in het gebied waar jouw leidingwater vandaan komt.
Welke gebieden in het VK hebben hard water?
Het grootste deel van het zuiden en oosten van Engeland heeft hard water, terwijl het meeste water in Wales, Devon, Cornwall en Noordwest-Engeland juist zacht is.
Zoals je kunt zien op de bijgevoegde kaart van het VK en Ierland in dit artikel, volgen gebieden met hard water geen landelijke, provinciale of postcodegrenzen. Ze zijn volledig afhankelijk van de onderliggende krijt- en kalksteengeologie van het gebied.
Woon ik in een gebied met hard water?
De kaart geeft slechts een indicatie of een gebied hard water heeft. Vergeet niet: het gaat erom waar het water vandaan komt, niet waar je precies woont. Wil je het zeker weten? Bezoek dan de website van je lokale waterbedrijf; daar vind je meestal een tool waarmee je via je postcode kunt checken of je water hard of zacht is. Je kunt achterhalen wie je lokale waterleverancier is door je postcode op te zoeken op de website Water.org.uk.
Is hard water slecht voor je?
Je zou denken dat al die opgeloste mineralen in je leidingwater problemen veroorzaken voor je spijsvertering. Misschien zelfs nierstenen? Voor zover de medische wetenschap weet, veroorzaakt hard water geen problemen bij inname. Sterker nog, de opgeloste zouten dragen een kleine hoeveelheid van de noodzakelijke mineralen bij die ons lichaam nodig heeft. Hard water veroorzaakt echter wel problemen voor je huid en haar. Maar daarover meer in de volgende sectie.
Wat zijn de negatieve effecten van hard water?
Tot nu toe lijkt het erop dat de mineralen in hard water geen interne gezondheidsproblemen veroorzaken. Zijn er dan andere nadelen? Zeker. De problemen met hard water hebben vooral te maken met de efficiëntie van huishoudelijke apparaten, douchen en verzorgingsproducten. We hebben de negatieve effecten hieronder uitgelegd:
-
Hard water zorgt voor kalkaanslag in huishoudelijke apparaten. Vaste stoffen hechten zich aan de binnenkant van boilers, leidingen en sproeikoppen. Je zult zien dat kalk kalkaanslag in douchekoppen veroorzaakt en zich afzet op verwarmingselementen in waterkokers en cv-ketels. Een kalklaagje van slechts 1,5 mm op een verwarmingselement kan de efficiëntie al met 12% verminderen, wat leidt tot hogere energierekeningen. Iets om bij stil te staan!
-
Bij hard water heb je meer wasmiddel nodig als je wilt dat je kleding schoon en zacht blijft.
-
Hard water kan haarverf beïnvloeden en ervoor zorgen dat deze sneller vervaagt dan verwacht.
-
In gebieden met hard water gebruik je meer hand- en gezichtszeep om een goed schuim te krijgen. Zeep vormt ook sneller zeepresten (scum), die op je huid kunnen achterblijven en poriën verstoppen.
-
Je zult merken dat huidcrèmes minder effectief zijn wanneer je hard water gebruikt.
-
Sommige mineralen in hard water, zoals calcium en ijzer, vormen 'vrije radicalen'. Deze vallen je huid aan en beschadigen gezonde huidcellen. De mineralen in hard water belemmeren bovendien de natuurlijke oliën van je huid om hun werk te doen.
-
Op de lange termijn kan hard water ook leiden tot haaruitval, jeuk en roos.
Wat kan ik doen om deze problemen met hard water op te lossen?
Nu het wetenschappelijke gedeelte!
Laten we het hebben over het voorkomen van waterhardheid. Je kunt simpelweg een 'ionenwisselaar' of waterontharder gebruiken. Dit klinkt technischer dan het is, maar een klein beetje basiskennis van chemie helpt om te begrijpen wat er gebeurt.
Een waterontharder bevat kleine ronde balletjes (ongeveer 1 tot 2 mm in diameter) gemaakt van een speciale hars. Deze zitten in een buis (een kolom) en zijn 'opgeladen' met natriumionen afkomstig van onthardingszout.
Wanneer hard water door de kolom stroomt, wisselt het zijn calcium- en magnesiumionen uit voor natriumionen. Het resultaat: de harde waterionen hechten zich aan de hars en de natriumionen stromen mee met het uitgaande water. Simpel!
Proces van waterontharding.
Misschien heb je wel eens in je vaatwasser gekeken en het reservoir voor vaatwasserzout gezien. Juist, je raadt het al: dat is zout voor de ionenwisselaar in de vaatwasser. Het voorkomt kalkaanslag en zorgt ervoor dat je minder afwasmiddel nodig hebt. Na elke afwasbeurt spoelt er een zoute pekeloplossing over de hars om de calciumionen af te voeren en te vervangen door natrium voor de volgende wasbeurt.
En hoe behandel je water voor het wassen van kleding? Heb je wel eens van 'soda' gehoord? De chemische naam is natriumcarbonaat en dit heeft het vermogen om water te verzachten door calciumionen te verwijderen. Natriumcarbonaat lost op in water en laat de 'carbonaat'-deeltjes binden met het opgeloste calcium. De resulterende verbinding, calciumcarbonaat, is niet oplosbaar en zakt als neerslag naar de bodem.
Commerciële waterontharders
Gelukkig maken fabrikanten van ionenwisselaars het ons erg gemakkelijk. Deze waterontharders zijn vaak ingebouwd in het apparaat (waarbij je alleen zout hoeft toe te voegen) of je kunt cartridges met hars kopen die je in een houder in de waterstroom plaatst. Na een bepaalde tijd vervang je de cartridge simpelweg door een nieuwe.
Houd je water zacht
We hopen dat je deze informatie nuttig vond! Zoals we eerder zeiden: je hebt slechts een klein beetje chemische basiskennis nodig om de essentie van hard water en de effecten ervan te begrijpen.
Onthoud vooral dat gebieden met krijt- of kalksteengrond hard water hebben. Er zijn fabrikanten die waterarmaturen aanbieden die speciaal zijn ontworpen om hard water aan te pakken, zowel voor drinkwater als douchewater. Houd je ogen open voor dit soort producten en bekijk ook eens StoneStream's douchekoppen en accessoires met hardwaterfilter. Ze zullen het leven voor jou en je gezin zeker een stuk comfortabeler maken.
Bedankt voor het lezen!
